Το Welcome My Last Chapter των Σουηδών Vinterland είναι ένα στιγμιότυπο μιας σκηνής που έφτασε σε ένα είδος τελειότητας πριν καν προλάβει να αναλωθεί. Ένας δίσκος που αγαπήθηκε από τους μυημένους, όμως δυστυχώς αγνοήθηκε από μια τεράστια μερίδα του κοινού, ακόμα και των ίδιων των blackmetalάδων. Κυκλοφόρησε το 1996, μέσα στην καρδιά της δεύτερης γενιάς του σουηδικού black metal, δίπλα σε μνημεία όπως το Storm of the Light’s Bane των Dissection, το Far Away from the Sun των Sacramentum και το Slaughtersun (Crown of the Triarchy) των Dawn. Κι όμως, μέσα σε αυτό το περιβάλλον σχεδόν μυθολογικής παραγωγικότητας, το Welcome My Last Chapter ανέκαθεν στα μάτια μου ξεχώριζε. Συμπυκνώνει μέσα στις σελίδες του όλη την ουσία του μελωδικού black metal σε μια μορφή που δεν αφήνει περιθώριο για βελτίωση.
Σε επίπεδο ατμόσφαιρας, το άλμπουμ πετυχαίνει κάτι που λίγοι κατάφεραν. Μια αίσθηση χειμωνιάτικης μελαγχολίας. Είναι παγωμένο, όχι όμως με την συνηθισμένη έννοια που έχουμε συνηθίσει από τους Νορβηγούς γείτονές τους, αλλά με μια υπαρξιακή ψύχρα και μια βαθιά, σχεδόν ρομαντική θλίψη που διατρέχει τα πάντα. Οι Vinterland στέκονται με εντυπωσιακή μαεστρία ανάμεσα στην ωμότητα και την μελοδραματικότητα, εκεί που μεταξύ μας οι περισσότερες μπάντες διολισθαίνουν. Η τελειότητα της ισορροπίας. Δεν υπάρχει αδύναμο σημείο, δεν υπάρχει υπερβολή, δεν υπάρχει στιγμή που να αισθάνομαι πως γέρνει υπερβολικά προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση. Το άλμπουμ ανοίγει με έναν από τους πιο χαρακτηριστικούς τρόπους στην ιστορία του genre. Το "Our Dawn of Glory" ξεκινά με μια μελαγχολική κιθάρα που σύντομα δίνει την θέση της σε μια καταιγίδα από blasts. Tα χαρακτηριστικά διπέταλα με τον ακόμα πιο χαρακτηριστικό τριγκάτο ήχο είναι άλλο ένα σήμα κατατεθέν που ο εγκέφαλός μου θα αναγνώριζε ακόμα και αν μου έμενε ένα μονάχα τελευταίο εγκεφαλικό κύτταρο. Οι κιθάρες έρχονται τόσο σε layers όσο σε διαδοχή από leads και riffs. Προφανώς εξυπηρετώντας τη θεμελιώδη αισθητική του δίσκου, η οποία είναι πως πρώτα έρχεται η μελωδία, ενώ η αβρότητα και το χάος έρχονται σαν πρόσθετα συνεπακόλουθα.
Το "I Am An Other In The Night" συνεχίζει με παρόμοια δομή, ξεκινώντας μελαγχολικά πριν τα παγωμένα riffs χτίσουν ένα ζοφερό μα πανέμορφο ηχοτοπίο. Ένα από τα πιο χιλιοπαιγμένα μου κομμάτια του δίσκου, με αποκορύφωμα την πιο θριαμβευτική αλληλουχία από riffs κάπου στο 5:30 και τα blasts να κάνουν μόνο τα απολύτως απαραίτητα διαλείμματα σε αυτά τα 7 λεπτά μαύρης μαγείας. Μετά από αυτήν την ασύμμετρη επίθεση το "So Far Beyond...(The Great Vastforest)", έρχεται σαν το πρώτο ουσιαστικό ιντερλούδιο. Μια άμεση αναφορά στο "Beyond the Great Vastforest" των Emperor, στους οποίους φυσικά και οφείλουν σε μεγάλο βαθμό την ύπαρξή τους. Ένα στοιχειωμένο πιάνο που κόβει την ανάσα βγαλμένο απευθείας από τον Δράκουλα του Κόππολα… ή το "Phobophile" των Cryptopsy. Δεν το βλέπω σαν filler, περισσότερο σαν μια δραματουργική παύση που όμως μιλά την ίδια γλώσσα.
Το πιο χαρακτηριστικό δείγμα mid tempo meloblack έρχεται με το "A Castle So Crystal Clear", στην πιο συναισθηματικά φορτισμένη σύνθεση σε ολόκληρο το Welcome My Last Chapter.
Σου αρέσουν οι Bathory; Για εμένα είναι ίσως το δώρο των θεών στην τέχνη. Δεν χρειάζεται λοιπόν να αναλύσω περισσότερο γιατί το "As I Behold the Dying Sun", στη μέση του άλμπουμ ακουμπάει απάτητες κορυφές.
Η παραγωγή, αν και όχι τόσο "γυαλισμένη" όσο των Dissection ας πούμε, εξυπηρετεί ιδανικά το αποτέλεσμα. Τόσο ο τόνος της κιθάρας όσο και ο ήχος των drums και η χροιά των φωνητικών αφήνουν το μνημονικό τους αποτύπωμα. Έχει περάσει τόση ώρα και δεν έχω κάνει ούτε μια αναφορά στην ερμηνεία του Pehr Larsson. Όσο τα φώτα, δικαίως εν μέρει, πέφτουν στις αδιανόητες κιθάρες, ο Larsson παραδίδει μαθήματα ακραίας δραματικής αφήγησης. Σαν οι κραυγές να προέρχονται από κάποιον που καταγράφει μια προσωπική φθορά. Δίνει την απόλυτη αίσθηση πως βιώνει τον πόνο που εκφράζει με τέτοια εξάντληση. Μέσα σε ένα άλμπουμ όπου οι κιθάρες κυριαρχούν, τα φωνητικά του Larsson πετυχαίνουν το φαινομενικά ακατόρθωτο. Να ενισχύουν την ατμόσφαιρα και τα παγωμένα συναισθήματα, ενώ παράλληλα να δημιουργούν το έδαφος για συγκλονιστικά αλησμόνητα hooks και ρεφρέν. Το "Vinterskogen" είναι άλλο ένα masterclass στη μελωδία, με καθαρά αφηγητικά φωνητικά να ενισχύουν τη θεατρικότητα σε αυτό το μεταβατικό σημείο του δίσκου. Η χρήση ακουστικών περασμάτων και καθαρών κιθαριστικών θεμάτων έρχεται σαν ανάσα ανάμεσα στις καταιγίδες. Η μεγαλύτερη εκ των οποίων είναι σίγουρα το "Still The Night Is Awake", με τα ασταμάτητα riffs και blasts να διαλύει τα πάντα στο σύντομο βιάβα του, αφήνωντας το "A Vinter Breeze" να μαζέψει τα σπασμένα που άφησε πίσω του.
Το τελικό statement των Vinterland έρχεται με το "Wings of Sorrow", το απόλυτο έπος τους και ένα από τα ομορφότερα κομμάτια όλων των εποχών. Οι θρηνητικές του μελωδίες χύνονται εξαντλητικά πάνω από τα λυτρωτικά ουρλιαχτά και τα ματωμένα καθαρά φωνητικά του Larsson. Η απόλυτη σύνοψη και κλείσιμο της ίδιας της θεματικής του Welcome My Last Chapter. Το τέλος και η αποδοχή του.
Mπορεί οι Vinterland να μην δημιούργησαν σχολή, όμως αυτό δεν είναι ένδειξη αδυναμίας στα μάτια μου. Δεν υπήρξαν δεκάδες μπάντες που τους αντέγραψαν, όπως τους Dissection, αρκετές φορές και πολύ επιτυχημένα. Ο δεύτερος λόγος που τους έχω τόσο πιο πάνω από τους "συναδέλφους" τους είναι η συναισθηματική συνοχή, η ενιαία εμπειρία και η απόλυτη βύθιση στον κόσμο της δραματικής τους αφήγησης. Και τέλος, υπάρχει ο πιο άυλος αλλά ίσως πιο σημαντικός παράγοντας, και φυσικά η αφορμή μου να γράψω αυτές τις γραμμές με αυτό το context. H χρονική συμπύκνωση. Ένα και μοναδικό άλμπουμ. Χωρίς φθορά, χωρίς πτώση από κάποιο κατώτερο follow-up. Σε αντίθεση με τους "άλλους", που εξελίχθηκαν ή άλλαξαν, οι Vinterland άφησαν ένα αποτύπωμα απολύτως καθαρό. Το μοναδικό κεφάλαιο που έγραψαν ποτέ, ήταν πράγματι και το τελευταίο τους. Αυτό προσωπικά το βλέπω ως ένδειξη ότι πέτυχαν κάτι δύσκολα αναπαραγώγιμο, ούτε καν από τους ίδιους όπως έδειξε η ιστορία. Ένας πραγματικός κεραυνός στο μπουκάλι. H μπάντα επέστρεψε στις ζωντανές εμφανίσεις μετά από 30 χρόνια, με αφορμή την επέτειο του θρυλικού τους δίσκου, και το μόνο που ζητάω από αυτήν τη ζωή είναι κάποιος να τους φέρει στην Ελλάδα.
Αν θέλει κανείς να είναι αυστηρός, μπορεί να πει ότι το "κορυφαίο" είναι πάντα θέμα οπτικής. Όμως αν το μελωδικό black metal οριστεί ως η τέλεια ένωση μελωδίας, σκοτεινής ατμόσφαιρας και επιθετικότητας, τότε το Welcome My Last Chapter είναι το πιο ολοκληρωμένο παράδειγμα αυτού του ιδεώδους. H απόλυτη συνοχή μορφής, συναισθήματος και μελωδίας. Tο κορυφαίο melodic black metal album όλων των εποχών.
