Μια αρκετά μεγάλη μερίδα καλλιτεχνών χρησιμοποιεί το noise σαν αισθητική. Και μέσα σε αυτήν την ομάδα υπάρχουν κι εκείνοι κι εκείνες που το αντιμετωπίζουν σαν καθρέφτη της πραγματικότητας. Η Margaret Chardiet ή Pharmakon ανήκει ξεκάθαρα στη δεύτερη κατηγορία. Γιατί η μουσική της όσο κι αν φαίνεται ότι προσπαθεί να "σοκάρει", στην πραγματικότητα προσπαθεί να αποτυπώσει αυτόν τον συνεχή ηλεκτρικό βόμβο της κοινωνικής κατάρρευσης που ακούμε όλοι χαμηλά στο βάθος αλλά πλέον έχουμε μάθει να αγνοούμε.
Η Margaret Chardiet ξεφύτρωσε από τη Νέα Υόρκη σαν βραχυκύκλωμα μέσα σε βρεγμένο υπόγειο, μεγαλωμένη ανάμεσα σε θόρυβο, ιδρώτα και εκείνη τη μόνιμη αίσθηση ότι η πόλη θέλει είτε να σε πουλήσει είτε να σε φάει. Από τα δεκαεπτά της ήδη τριγυρνούσε σαν φάντασμα του industrial underground με την Red Light District collective στο Far Rockaway, πολύ πριν οι αλγόριθμοι ανακαλύψουν ότι ο θόρυβος μπορεί να γίνει "αισθητική". Η Chardiet και η πιο πρόσφατη μουσική της μιλούν για μια κοινωνία που μετά την COVID εποχή μοιάζει να ξέχασε πώς να υπάρχει δημόσια. Σαν να περάσαμε χρόνια εκπαιδεύοντας τους εαυτούς μας να αλληλεπιδρούν μέσα από οθόνες και τώρα να επιστρέψαμε στον φυσικό κόσμο με κοινωνικά glitches. Αυτό το αίσθημα αποσύνδεσης διαπερνά και τη μουσική της Pharmakon. Δεν είναι τυχαίο ότι οι συναυλίες της μοιάζουν περισσότερο με confrontation παρά με "performance".
Ακόμα πιο αποκαλυπτικό είναι ένα κομμάτι της ζωής της που δεν έχει τόσο μεγάλη σχέση με την μουσική. Η Chardiet εργάζεται σε μεταφορές και εγκαταστάσεις έργων τέχνης στη Νέα Υόρκη, κουβαλώντας crates, εγκαθιστώντας πίνακες εκατομμυρίων σε σπίτια υπερπλούσιων συλλεκτών και παρακολουθώντας από κοντά τον τρόπο με τον οποίο η τέχνη μετατρέπεται σε asset management για ανθρώπους που αντιμετωπίζουν έναν Picasso σαν μετοχή υψηλής απόδοσης. Και αυτή η εικόνα την οποία έχει περιγράψει σε αρκετές συνεντεύξεις της είναι σχεδόν "Ballardian": τεράστια σπίτια στο Park Avenue, έργα τέχνης που αλλάζουν θέση εκατοστό το εκατοστό για να "δέσουν" με την ταπετσαρία, ξύλινα κιβώτια που χρησιμοποιούνται μία φορά και μετά πετιούνται στα σκουπίδια μαζί με βουνά πλαστικού και χαρτονιού. Η ίδια έχει μιλήσει ανοιχτά για έναν κόσμο όπου η τέχνη λειτουργεί συχνά σαν εργαλείο μεταφοράς πλούτου και ταξικής επίδειξης. «Δεν ενδιαφέρονται για την τέχνη το 90% του χρόνου», έχει πει χωρίς περιστροφές.
Και ίσως εκεί να βρίσκεται τελικά και η ουσία της μουσικής της Pharmakon. Όχι στο industrial χάος ή στις ακραίες φωνητικές εκρήξεις. Αλλά στο ότι η Margaret Chardiet συνεχίζει να αντιμετωπίζει τον ήχο σαν φυσική αντίδραση απέναντι σε έναν κόσμο όλο και πιο αποστειρωμένο, όλο και πιο ταξικά αποκρουστικό, όλο και πιο συναισθηματικά μουδιασμένο. Γιατί όταν βλέπει την τέχνη να μετατρέπεται διαρκώς σε "περιεχόμενο" και οι αλγόριθμοι προσπαθούν να κάνουν τα πάντα “εύπεπτα”, η Pharmakon συνεχίζει να ακούγεται σαν κάτι που αρνείται πεισματικά να εξηγηθεί, να ομορφύνει ή να χωρέσει σε κάποιο playlist με "dark experimental vibes". Και αυτό σήμερα είναι πιο πολιτικό από ποτέ.
Το Pharmakon δεν είναι "project" με την corporate έννοια της λέξης. Είναι μια ανοιχτή πληγή που τραγουδάει. Μια μεταλλική κρίση πανικού πάνω σε παραμορφωμένα synths και σπασμένα νεύρα. Η Chardiet χρησιμοποιεί τον ηλεκτρονικό ήχο όπως άλλοι πριν από αυτήν χρησιμοποιούσαν αλυσίδες και σιδερολοστούς. Όχι για διακόσμηση. Για εισβολή και χτύπημα. Θέλει ο ήχος να μπει μέσα στο σώμα σου, να σου ανακατέψει το στομάχι, να σου χαλάσει τη βολική του χημεία. Εκεί όπου άλλοι ψάχνουν "immersive experiences", εκείνη πετάει το κοινό μέσα σε έναν ιδρωμένο ανελκυστήρα γεμάτο καλώδια, αίμα και βιομηχανική σκόνη. Το timbre γίνεται νεύρο και ο ρυθμός γίνεται βιολογική απειλή.
Η μουσική της Pharmakon δεν ζητά να την "απολαύσεις". Ζητά να την αντέξεις. Κάθε δίσκος είναι ένα διαφορετικό ψυχικό εργοστάσιο που καίγεται αργά. Το Abandon (Sacred Bones, 2013) μοιάζει με αυτοκαταστροφή γραμμένη σε τοίχο δημόσιας τουαλέτας στις 4 το πρωί. Το Bestial Burden (Sacred Bones, 2014) κουβαλάει όλο το βάρος μιας σωματικής κατάρρευσης, σαν να ακούς κάποιον να προσπαθεί να ξανασυναρμολογήσει το σώμα του με σκουριασμένα εργαλεία. Στο Contact (Sacred Bones, 2017) το μυαλό προσπαθεί να αποδράσει από τη σάρκα, λες και ο εγκέφαλος βαρέθηκε να συγκατοικεί με το υπόλοιπο κουφάρι. Και το Devour (Sacred Bones, 2019) έρχεται σαν πιο groove παραλήρημα, με electronics που βράζουν και φωνητικά που ακούγονται σαν να ουρλιάζει μια κεραία κινητής λίγο πριν πέσει το δίκτυο.
Το πιο πρόσφατο άλμπουμ της, το Maggot Mass του 2024 (κι αυτό στη Sacred Bones), δεν αφήνει ούτε ένα εκατοστό καθαρού αέρα. Βρώμικο industrial noise, φωνές γεμάτες λύσσα και στίχοι που φτύνουν κατάμουτρα έναν καπιταλισμό που καταπίνει ανθρώπους, ζώα, δάση και μετά πουλάει mindfulness apps για να ξεχνάμε τη δυσωδία. Η Chardiet συνδέει οικολογική κατάρρευση και ανθρωπιστική σαπίλα σαν να είναι το ίδιο πτώμα σε διαφορετικά δωμάτια. Και κάπου εκεί, μέσα στον θόρυβο, αντιλαμβάνεσαι ότι η Pharmakon δεν γράφει soundtrack για την αποκάλυψη. Ζει και παίζει ήδη μέσα της.
ΙΝFO: PHARMAKON live at Death Disco
ΔΕΥΤΕΡΑ 25 ΜΑΙΟΥ
DEATH DISCO Club (Ogigou 16, Athens)
Doors: 20.30
Tickets: 20€ (Presale) , 25€ (Doors)
