Δέκα Ιούλη, και η αμφιθυμία μου σχετικά με τους θερινούς μήνες συνεχίζεται. Στο κέντρο της πόλης οι μέρες έχουν θόρυβο από τα τρυπάνια που σηκώνουν αλλοδαπών συμφερόντων πολυκατοικίες και οι νύχτες τον μεταλλικό ήχο των μονάδων του κλιματισμού που συγχρονίζονται σε ένα υπνωτιστικό drone. Στα instagraμικά stories, λίγες παραλίες φέτος (κανένα πανηγύρι ακόμη), ακόμη λιγότερα ηλιοβασιλέματα.
Η αλήθεια είναι πως καλοκαίρι το αγαπάει ο καθένας για διαφορετικούς λόγους. Άλλοι για τη θάλασσα, άλλοι για τις διακοπές, άλλοι για τις νύχτες που μοιάζουν να κρατούν λίγο περισσότερο. Αν όμως κάτι με γοητεύει στο καλοκαίρι, είναι η υπόσχεση που φέρνει μαζί του. Την υπόσχεση ότι κάτι μπορεί να αλλάξει. Ότι θα γνωρίσεις ανθρώπους που δεν περίμενες, ότι θα βρεθείς σε μέρη που δεν είχες σχεδιάσει, ότι θα ερωτευτείς, θα ξεκουραστείς ή απλώς θα επιστρέψεις λίγο πιο ανάλαφρος από ό,τι ήσουν τον Ιούνιο. Το αν αυτή η υπόσχεση θα εκπληρωθεί είναι σχεδόν δευτερεύον. Αρκεί που υπάρχει.
Κι αν έπρεπε να φτιάξω μια λίστα κατακαλοκαιρινή, θα είχε αυτό το συναίσθημα. Έτσι, συγκέντρωσα τις δέκα προσωπικές μου επιλογές, για να προσθέσεις στο rotation σου.
Jamie XX – In Waves (Young, 2024)
Σχεδόν μία δεκαετία μετά το πολυσυζητημένο In Colour (2015), ο Jamie xx επέστρεψε με το δεύτερο προσωπικό του άλμπουμ, ένα καλοδουλεμένο, εκλεπτισμένο club-oriented δίσκο με επίκεντρό του την κίνηση. Κίνηση χορευτική, σαγηνευτική, απελευθερωτική. Ένα indie ηλεκτρονικό άλμπουμ που θυμίζει τη ροή ενός dj set, από την πρώτη βουτιά στο beach bar μέχρι την μεταμεσονύχτια διαδρομή της επιστροφής. Μια ολόκληρη μέρα στην παραλία που καταλήγει, σχεδόν αναπόφευκτα, στην πίστα ενός club λίγο πριν ξημερώσει.
Air – Moon Safari (Source/Virgin, 1998)
Όταν οι Nicolas Godin και Jean-Benoît Dunckel κυκλοφόρησαν το ντεμπούτο τους τον Ιανουάριο του 1998, η ηλεκτρονική μουσική βρισκόταν σε μια περίοδο έντονων μετασχηματισμών. Το Moon Safari ήρθε να αμφισβητήσει αυτή τη διάκριση, προτείνοντας μια αισθησιακή, μελωδική, space-age εκδοχή της ηλεκτρονικής μουσικής, αποτελώντας τελικά σημείο αναφοράς για την downtempo και lounge electronica των επόμενων δεκαετιών. Άλλωστε, μάλλον κανένας άλλος δίσκος δεν αποδίδει τόσο όμορφα εκείνη τη νωχελική αίσθηση του θερινού απογεύματος που μοιάζει να μην τελειώνει ποτέ.
Sade – Love Deluxe (Epic, 1992)
Κυκλοφορώντας στις 20 Οκτωβρίου 1992 από την Epic, το Love Deluxe αποτέλεσε το τέταρτο άλμπουμ της Sade και το πρώτο της μετά από τετραετή απουσία. Γοητευτικό μέσα στον μινιμαλισμό του, αφηγείται με αφοπλιστικό συναίσθημα τον πόθο, την απώλεια και την αφοσίωση. Τρεις δεκαετίες μετά, εξακολουθεί να θεωρείται όχι μόνο ένα από τα σημαντικότερα άλμπουμ της Sade, αλλά και ένα από τα πιο διαχρονικά έργα της σύγχρονης soul και sophisti-pop. Γιατί το καλοκαίρι δεν είναι μόνο φως και εξωστρέφεια, αλλά και οι ήσυχες νύχτες που όλα μοιάζουν να λέγονται πιο εύκολα.
Wild Nothing – Nocturne (Captured Tracks, 2012)
Όταν ο Jack Tatum κυκλοφόρησε το Nocturne τον Αύγουστο του 2012 από την Captured Tracks, είχε ήδη καθιερωθεί ως μία από τις πιο χαρακτηριστικές φωνές του αμερικανικού dream pop χάρη στο εξαιρετικό ντεμπούτο Gemini (2010). Αν εκείνος ο δίσκος είχε τη γοητεία μιας σχεδόν DIY κατασκευής –ηχογραφημένος κυρίως από τον ίδιο στο σπίτι του– το Nocturne αποτέλεσε μια συνειδητή προσπάθεια διεύρυνσης του ήχου του. Πλουσιότερες ενορχηστρώσεις, ονειρική ατμόσφαιρα και pop δομές, χωρίς όμως να χάνουν τη θολή τους υφή. Ένα άλμπουμ που ακούγεται σαν τη στιγμή που ο ήλιος έχει δύσει, αλλά η καλοκαιρινή σκόνη παραμένει στον αέρα.
BADBADNOTGOOD – IV (Innovative Leisure, 2016)
Αναδρομικά, το IV θεωρείται το άλμπουμ που εδραίωσε τους BADBADNOTGOOD ως μία από τις σημαντικότερες μπάντες της σύγχρονης instrumental μουσικής. Το χαρακτηριστικό του γνώρισμα δεν είναι απλώς η δεξιοτεχνία των μουσικών του, αλλά η φυσικότητα με την οποία γεφυρώνει την jazz με τη σύγχρονη ποπ κουλτούρα. Χωρίς να απεμπολεί την αυτοσχεδιαστική του βάση, ο δίσκος αποδεικνύει ότι η jazz μπορεί να είναι εξίσου ανοιχτή, προσβάσιμη και συναισθηματικά άμεση όσο οποιοδήποτε άλλο σύγχρονο μουσικό ιδίωμα. Το IV έχει την ανεπιτήδευτη κομψότητα ενός καλοκαιρινού απογεύματος που δεν χρειάζεται πρόγραμμα για να γίνει αξέχαστο.
Roxy Music – Avalon (EG/Polydor, 1982)
Όταν το Avalon κυκλοφόρησε τον Μάιο του 1982, οι Roxy Music βρίσκονταν ήδη στο τέλος μιας δεκαετούς διαδρομής που είχε αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο η art rock συναντούσε την pop. Το Avalon χτίζει έναν κόσμο από διακριτικές υφές, αργούς ρυθμούς και μια σχεδόν υπνωτική αίσθηση πολυτέλειας. Ήταν το τελευταίο στούντιο άλμπουμ των Roxy Music και, όπως αποδείχθηκε, το ιδανικό κλείσιμο της δισκογραφικής τους πορείας, αποτυπώνοντας ιδανικά τη χρυσή ώρα πριν τη δύση του ήλιου.
Groove Armada – Black Light (Cooking Vinyl, 2010)
Μετά από περισσότερο από μία δεκαετία κατά την οποία είχαν ταυτιστεί με την πιο εξωστρεφή πλευρά της βρετανικής electronica, οι Groove Armada επέστρεψαν το 2010 με έναν δίσκο που αιφνιδίασε κοινό και κριτικούς. Το Black Light στράφηκε προς έναν πιο σκοτεινό, ατμοσφαιρικό και τραγουδοκεντρικό ήχο, αντλώντας έμπνευση από το synth-pop, το new wave και τη βρετανική ηλεκτρονική σκηνή των αρχών της δεκαετίας του ’80. Η χαρακτηριστική ερμηνεία του Bryan Ferry στο “Shameless”, η συμμετοχή του Nick Littlemore (Empire of the Sun), της Jess Larrabee (She Keeps Bees) και του Will Young προσδίδουν διαφορετικές αποχρώσεις, χωρίς ποτέ να διασπούν τη συνολική ταυτότητα του άλμπουμ. Ένα άλμπουμ που ανήκει στις νύχτες που ξεκινούν χαλαρά και, χωρίς να το καταλάβεις, σε κρατούν έξω μέχρι το ξημέρωμα.
Daft Punk – Discovery (Virgin, 2001)
Όταν οι Daft Punk κυκλοφόρησαν το Discovery τον Μάρτιο του 2001, δίχασαν το κοινό, εγκαταλείποντας σε μεγάλο βαθμό την τραχύτητα της French house και στρέφοντας τον ήχο τους σε έναν πολύ πιο λαμπερό κόσμο, γεμάτο disco, funk, soft rock και ιαπωνική pop κουλτούρα. Το ντουέτο των Thomas Bangalter και Guy-Manuel de Homem-Christo με το άλμπουμ αυτό απενοχοποίησαν τη χαρά, «μετατρέποντας την παιδική έκπληξη σε καλλιτεχνική μέθοδο», όπως έγραψε το Pitchfork – μια ανεξάντλητη υπενθύμιση ότι το καλοκαίρι είναι η εποχή που επιτρέπεται να χαίρεσαι χωρίς ενοχές.
Beach House – Teen Dream (Sub Pop/Bella Union, 2010)
Στο Teen Dream, η Victoria Legrand και ο Alex Scally εργάστηκαν για πρώτη φορά σε επαγγελματικό στούντιο, έχοντας περισσότερο χρόνο και καλύτερο εξοπλισμό, χωρίς όμως να θυσιάσουν την ονειρική ταυτότητα που είχε ήδη γίνει το σήμα κατατεθέν τους. Το αποτέλεσμα ήταν ένας δίσκος που όχι μόνο διεύρυνε τον ήχο τους, αλλά επαναπροσδιόρισε τις δυνατότητες της σύγχρονης dream pop – μια dream pop γεμάτη συναισθηματική αμεσότητα, οικεία αλλά και μεγαλόπνοη, με συνθέσεις που ξεχωρίζουν για την αβίαστη ομορφιά τους. Νοσταλγικό αλλά όχι επιτιδευμένο, το άλμπουμ αυτό μοιάζει με ανάμνηση καλοκαιριού τη στιγμή ακριβώς που αυτή γεννιέται.
The Durutti Column – The Return of the Durutti Column (Factory Records, 1980)
Το ντεμπούτο των Durutti Column κυκλοφόρησε τον Ιανουάριο του 1980 από τη θρυλική Factory Records και αποτέλεσε μία από τις πρώτες μεγάλες καλλιτεχνικές δηλώσεις της εταιρείας που είχε ήδη παρουσιάσει συγκροτήματα όπως οι Joy Division. Πίσω από το project βρισκόταν ο κιθαρίστας Vini Reilly, ένας μουσικός με εντελώς διαφορετική αντίληψη από αυτή που χαρακτήριζε τη μετα-punk σκηνή του Μάντσεστερ. Αντί για αιχμηρές κιθάρες, έντονους ρυθμούς και πολιτικό θυμό, ο Reilly δημιούργησε έναν κόσμο βασισμένο στην ευαισθησία, τον χώρο και τη μελωδία. Με καθαρούς τόνους, διακριτικό echo και επαναλαμβανόμενα μοτίβα, δημιουργεί μουσικές που μοιάζουν να αιωρούνται, επηρεασμένες εξίσου από τον Erik Satie, τη jazz, τη folk και το ambient, το The Return of the Durutti Column είναι το soundtrack εκείνων των σπάνιων πρωινών του Αυγούστου όπου η πόλη μοιάζει επιτέλους να έχει σωπάσει.
Και μια μικρή υποσημείωση. Τη σειρά με την οποία θα ακούσεις αυτούς τους δίσκους την αφήνω σε εσένα – η δική μου διαδρομή ήταν μάλλον πιο διαισθητική παρά αυστηρά μουσικολογική, αφήνοντας κάθε άλμπουμ να με οδηγήσει φυσικά στο επόμενο. Κοιτώντας τις χρονολογίες κυκλοφορίας τους, πάντως, μου άρεσε να φαντάζομαι ότι σχηματίζουν μια άτυπη διαδρομή στη σύγχρονη μουσική, από την αέρινη κιθάρα του Vini Reilly στους Durutti Column στη sophisti-pop των Roxy Music, από τη λιτή soul της Sade στην κομψή electronica των Air και από την pop ευφορία των Daft Punk στο synth-pop βλέμμα των Groove Armada. Η σκυτάλη περνά έπειτα στη dream pop των Beach House και των Wild Nothing, στη σύγχρονη jazz των BADBADNOTGOOD και, τελικά, στη σύγχρονη club κουλτούρα του Jamie xx. Σαν ο ένας δίσκος να αφήνει τη δική του καλοκαιρινή υπόσχεση για τον επόμενο. Κι αν η μουσική μπορεί να λειτουργήσει έτσι, αυτό με κάνει περισσότερο αισιόδοξη για αυτό το καλοκαίρι.
