search

AVOPOLIS
HOT

Avopolis Music Network: Μουσικά νέα, συναυλίες, κριτικές, συνεντεύξεις

 
Η συζήτηση και η επανεξέταση του φαινομένου Ξυλούρης έρχεται συνεχώς μπροστά μας στη στράτα, είτε από συναισθηματικά φορτισμένους ακροατές (μα και μουσικούς) είτε από τους συνήθεις Σκύθες σκυλεύοντες πτώματα και περιστάσεις του παρελθόντος, προς όφελος της άδειας φαρέτρας δημιουργίας τους.
 
Το σίγουρο είναι ότι ο συγκεκριμένος δίσκος αποτελεί κομβικό σημείο της πορείας όχι μόνο του συνθέτη Μαρκόπουλου και του ερμηνευτή Ξυλούρη, αλλά και της ελληνικής δισκογραφίας. Γιατί, πέρα από τον συμβολισμό που έλαβαν τα ριζίτικα της Κρήτης (και ειδικότερα το "Πότε Θα Κάνει Ξαστεριά"), μέσα στα επόμενα 3-4 χρόνια που ακολούθησαν το δικτατορικό 1971 όταν και εκδόθηκαν (για προφανείς λόγους), αποτέλεσαν μία από τις πρώτες προσπάθειες γεφύρωσης του παραδοσιακού με την πραγματικότητα του δεύτερου μισού του 20ου αιώνα, προτού καν εφευρεθούν ή ακουστούν (στην Ελλάδα) όροι όπως ethnic ή fusion. Μπορεί ο Γιάννης Μαρκόπουλος να έπρεπε (μάλλον) να περιοριστεί στις ενορχηστρώσεις και όχι να περάσει και πίσω από την κονσόλα, αλλά κάτι τέτοιο δεν αφαιρεί πολλά από αυτόν τον θαυμάσιο δίσκο. Η στεντόρεια φωνή του Νίκου Ξυλούρη κυριαρχεί σε όλη τη διάρκεια, όχι μόνο διότι πρόκειται για μοναδικό ερμηνευτή, αλλά εξαιτίας του καθαρά βιωματικού τρόπου με τον οποίον μετουσιώνει τους στίχους, χωρίς την ίδια στιγμή να φείδεται είτε συναισθήματος είτε τεχνικής. Μπορούμε χωρίς φόβο να πούμε ότι τα Ριζίτικα έχτισαν τον μύθο Ξυλούρη πάνω σε αδιασάλευτα θεμέλια, μιας και η επαναδιαπραγμάτευση σε αυτά της κρητικής παράδοσης, αλλά και της βυζαντινής ψαλτικής και της χριστιανικής γενικότερα παράδοσης της λύτρωσης, υπήρξε καθοριστική. Είναι με τον δίσκο ακριβώς αυτό που ο Ξυλούρης πέρασε κυριολεκτικά στην καλλιτεχνική αθανασία, μιας και οι ερμηνείες του δεν επισκιάζονται από τίποτα άλλο μέσα σε αυτό τον δίσκο. Η χειρότερη δηλαδή μίξη της υφηλίου να είχε γίνει, η χειρότερη ηχοληψία, δεν θα μπορούσε να ρίξει πέπλο λήθης σε μια τόσο στεντόρεια φωνή, που άντλησε από το βιωματικό της τοπίο το συναισθηματικό βάρος ώστε να ερμηνεύσει μία παράδοση χρόνων, καθιστώντας την απόλυτα σημερινή. Όχι μόνο για το 1971, αλλά ακόμα και για τη μπασταρδεμένη συνειδητότητα ετούτης της χώρας εν έτη 2010.
 
Από το υπέροχο εξώφυλλο (που θυμίζει καρέ από την Αλληγορία, το υπέροχο αυτό πειραματικό δημιούργημα του Κώστα Σφήκα), στο εισαγωγικό και αρκετά ηρωικό σημείωμα του Γιάννη Μαρκόπουλου, κι από εκεί στο θιαμπόλι και στην ασκομαντούρα που διανθίζουν ετερόκοσμα τις παραδοσιακές και λαϊκές συνθέσεις υπάρχει μία διαρκής πάλη ώστε να καταδειχθεί το απαραίτητο της διάσωσης αυτής της ελληνικής παρακαταθήκης. Πέρα από τον όποιο τοπικισμό που χαρακτηρίζει τον Μαρκόπουλο (ίσως και εμένα), θα ήταν εγκληματικό να χαθεί μια τέτοια ηχητική ρίμα πέτρας και νότας, ελαιόριζας και λόγου. Θα είχε ανάλογη βαρύτητα με την εξαφάνιση π.χ. από τη συνείδησή μας της διονυσιακής μάντρας της Θράκης ή του λυσσασμένου θρήνου του Πόντου. Για να κατανοήσει βέβαια κανείς τον δίσκο σε όλη του αυτή τη διάσταση, θα πρέπει να πάει πέρα από την ηχητική του ταυτότητα και να αφουγκραστεί τη στιχοπλοκία των παραδοσιακών αυτών σεντουκιών, που στέκουν ως άλλοι θάλαμοι και οντάδες (σοφίτες) της καθαρά φιλοσοφικής διάστασης της Κρήτης, όπως αυτή διαμορφώθηκε από ψύχραιμους σκεπτικιστές μα και νευρώνες σκέψης πάνω σε θέματα όπως η γη, η πατρίδα, η φιλία, ο θάνατος, η πατρότητα/μητρότητα, ο Θεός, το παρόν και το παρελθόν. Ο ακροατής πρέπει λοιπόν να ακούσει πέρα από τους πρώτους συμβολισμούς των λέξεων για να αντιληφθεί το νόημα που υπάρχει, πρέπει να πάει πέρα τη φολκλορική εικόνα που έχει για την Κρήτη (ειδικά οι νεότεροι, όσοι την κατανάλωσαν σε τσιπουράδικα και ρακομελάδικα αμφιβόλου γνησιότητας) ώστε να διαβάσει τους αέναους θιαρμούς (εξοβελισμούς) εναντίον αυτού που απειλεί την κοινωνική ειρήνη. Διότι αυτό διατυμπάνιζαν και υπερασπίζονταν τα ριζίτικα: την κοινωνική ειρήνη η οποία πρέπει να κατακτηθεί με σεβασμό στον συνάνθρωπο, ψυχραιμία αλλά και αυστηρότητα μόνο απέναντι σε όποιον επιβουλεύεται αυτή την ισορροπία.
 
Δίσκος που δεν μπορεί να κατανοηθεί με στεγανά απέναντι σε κοινωνικά σύμβολα (π.χ. οικογένεια), σε θρησκευτικά αρχέτυπα (η αθεΐα και ο μηδενισμός πρέπει να έχουν στην Κρήτη τους λιγότερους θιασώτες) ή στην πατρίδα ως βιωμένο τόπο – όχι ως σύμβολο επικράτησης εναντίον ιδεών, ψυχών και σωμάτων. Για αυτό και τα Ριζίτικα στάθηκαν ο Ρουβίκωνας τόσο για τον Ξυλούρη, όσο και για τον Γιάννη Μαρκόπουλο. Τον διάβηκαν και ο καθένας από εκεί και πέρα ανέλαβε τις ευθύνες του απέναντι στη σοβαρότητα και στις τομές που επέφερε αυτό το έργο. Δίσκος απαραίτητος για όποιον φιλοδοξεί να έχει μια στοιχειώδη ελληνική δισκοθήκη.  

Top
Picks

Top Picks

ΑΛΜΠΟΥΜ | ΝΕΕΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΕΣ

ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ | ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ, ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ, ΓΝΩΜΕΣ

FRESH NEWS | ΔΙΑΡΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ

Το...άλλο τέκνο των Osbournes

Λέγεται Aimée και κάνει τα πρώτα της μουσικά βήματα

H Madonna σχολιάζει το φιλί στον Drake

Και δεν λέει και τα καλύτερα λόγια

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ | ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΤΗΣ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑΣ

Greenleaf: Έχουμε ακούσει πολλά τρελά πράγματα για το ελληνικό κοινό...

Μιχάλης Τσαντίλας
Οι Σουηδοί ετοιμάζουν βαλίτσες για Αθήνα και ο Tommi Holappa μας ενημερώνει ότι σχεδιάζουν να... γκρεμίσουν την οροφή του Six d.o.g.s. (αυτήν την Παρασκευή 8/5)!

Σtella: Η ποπ μπορεί να είναι πολλά πράγματα...

Τάσος Μαγιόπουλος
Η φρέσκια, λαχταριστή ποπ της Στέλλας Χρονοπούλου έχει ήδη καταφέρει να ακουστεί και να συζητηθεί πολύ, ήταν καιρός λοιπόν για μια κουβέντα μαζί της

Countdown To Led Zeppelin: Δεν θέλουμε αποδείξουμε κάτι, απλά να παίξουμε κομμάτια που αγαπάμε...

Ανδρέας Κύρκος
Μια αυθόρμητη κομπανία, φιλοδοξεί να δοξάσει με τον δικό της τρόπο τις μέρες που το Μολυβένιο Ζέπελιν διέσχιζε τους ουρανούς της δεκαετίας του 1970 (Fuzz, Σάββατο 9/5). Ο Στέφανος Διαμαντόπουλος μας εξηγεί τι ακριβώς ετοιμάζουν...

The Limiñanas: Τα γαλλικά δεν είναι γλώσσα κατάλληλη για ροκ...

Χάρης Συμβουλίδης
Αν προτιμάτε το rock 'n' roll σας vintage, όλο και κάποιο single τους θα έχετε πετύχει. Ενόψει του πρώτου τους ερχομού στην Ελλάδα (Fuzz, 8/5), ο Lio Limiñana μας λέει πόσο αγαπά το μπουζούκι και για το πώς άλλαξε τη ζωή του το Funhouse των Stooges

ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ | ΗΜΑΣΤΑΝ ΕΚΕΙ!

Skrillex

Τάσος Μαγιόπουλος
Ο Skrillex ήρθε, είδε, έπαιξε και αιχμαλώτισε τα αυτιά και τις καρδιές όσων βρέθηκαν το Σάββατο στο Gazi Music Hall. Κοινώς, το σετ μας πήρε το σκαλπ...

Dopethrone & Belzebong + Sadhus (The Smoking Community), Automaton

Βαγγέλης Πούλιος
Πώς δονήθηκε το (σχεδόν γεμάτο) An Club με πυκνές, αλήτικες σλατζογκρούβες και αργόσυρτες, doom οιμωγές...

Toy + The Cave Children

Τάσος Μαγιόπουλος
Πέσανε στην παγίδα και ομογενοποίησαν τις συνθέσεις τους, επιθυμώντας να «γκαζώσουν» συναυλιακά. Όσοι πάντως πήγαν υποψιασμένοι στο An, αποζημιώθηκαν από την απόδοση των Βρετανών...

Acid King & Black Cobra + 9oz. Of Nothing

Στυλιανός Τζιρίτας
Αν και ελαφρώς πεπερασμένο πια, το μονολιθικό stoner των headliners κέρδισε τις εντυπώσεις στο Κύτταρο. Αλλά η πραγματική αποκάλυψη ήταν τελικά οι Κομπραίοι και η τομή τους μεταξύ Blue Cheer και Death...

Μαρία Λατσίνου

Μιχάλης Τσαντίλας
Οι επιδόσεις της πάνω στο σανίδι ξεπέρασαν άνετα αυτές του δίσκου και τα αποθεωτικά χειροκρότηματα στο τέλος δεν άφησαν αμφιβολία: ένα νέο εγχώριο αστέρι είχε γεννηθεί, εκεί μπροστά στα μάτια μας...

Altar Of Plagues & Year Of No Light + Allochiria, Diablery

Γιάννης Καγκελάρης
Αμφιταλαντευόμενοι μεταξύ φθοράς και αφθαρσίας, άφησαν μια γεύση διαφορετική της «αποξένωσης» του παραδοσιακού ήχου, εστιάζοντας σε ένα αμυδρό φως τη στιγμή που άλλοτε υπήρχε μόνο σκοτάδι...

Social Networking

Προτεινόμενα Events

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΣΤΟ E-MAIL ΣΟΥ



Γίνε μέλος του Avopolis Music Network και λάβε ενημερώσεις για νέα, διαγωνισμούς και live!

BRAINFOOD
MEDIA

Top Picks